Güney Koreli otomotiv üreticileri Hyundai ve Kia, araçların sürüş şartlarına göre biçim değiştirebilen yeni bir jant mekanizması üzerinde çalışıyor. Geliştirilen bu sistem, sürüş durumuna bağlı olarak hava direncini düşürmeyi ve böylece hem elektrikli araçların menzilini artırmayı hem de yakıt tüketimini azaltmayı hedefliyor.
Sistem Nasıl Çalışıyor?
Otomobillerde jant tasarlanırken aerodinamik verimlilik ile fren sisteminin soğutulması arasında bir denge kurulması gerekir. Açık kollu jantlar fren disklerine hava girmesini kolaylaştırırken, kapalı yüzeye sahip jantlar yüksek hızlarda hava türbülansını azaltarak enerji tasarrufu sağlar.
Hyundai ve Kia’nın tasarladığı sistemde, sabit jant kollarının arkasına hareketli kanatçıklar yerleştirilmiş durumda. Mekanizmanın işleyiş ilkeleri şunları içeriyor:
- Kapanma Modu: Araç yüksek hızlara çıktığında jant içindeki dönel mekanizma kanatçıkları hareket ettirerek aradaki boşlukları kapatır. Böylece jant yüzeyi düzleşir ve hava direnci azalır.
- Açılma Modu: Frenlerin soğutulması gerektiğinde kanatçıklar tekrar jant kollarının arkasına çekilerek hava akışına izin verir.
Aktüatör Seçenekleri ve Kontrol Sistemi
Patent başvurusunda hareketli yapının kontrolü için elektrik motorları, hidrolik ya da pnömatik sistemlerin yanı sıra elektrik akımıyla biçim değiştiren şekil hafızalı alaşımların da kullanılabileceği belirtiliyor. Jant içerisine yerleştirilecek küçük bir elektronik kontrol kartı, sistemin sürüş şartlarına göre konum değiştirmesini sağlayacak.
Aerodinamik Verimlilik ve Fren Soğutması
Otoyol sürüşlerinde lastik ve jant bileşimi, bir aracın maruz kaldığı toplam aerodinamik direncin yaklaşık yüzde 25’ini oluşturmaktadır. Bu alanda sağlanacak bir aerodinamik iyileştirme, elektrikli araçların katettiği mesafeyi uzatabileceği gibi içten yanmalı araçlarda da yakıt tasarrufu sunabilir.
Şehir içi trafikte veya yokuş aşağı sürüşlerde frenlerin aşırı ısınmaması için kanatçıkların açılması kritik önem taşır. Yüksek hızlı otoyol sürüşlerinde ise fren kullanımı azaldığı için jant boşluklarının kapatılması avantaj yaratır. Ancak Hyundai, bu yenilikçi teknolojinin ne zaman seri üretime geçeceği veya araç menziline tam olarak ne kadar katkı sağlayacağı konusunda henüz bir detay paylaşmadı.
